Een lichtstraat in een plat dak: maten, glas en isolatie

Waar een lichtstraat zijn werk doet

Daglicht uit een schuifpui komt enkele meters de ruimte in en neemt dan snel af. Bij een uitbouw ligt de oude woonkamer of keuken precies in die zone. Een lichtstraat boven die zone brengt licht van boven en maakt het verschil tussen een lange, donkere ruimte en een ruimte die overal even licht is.

Leg de lichtstraat daarom niet in het midden van het nieuwe dak, maar op de plek waar het licht ontbreekt: vaak vlak bij de aansluiting op de bestaande gevel, of boven een eettafel of kookeiland waar je extra licht wilt.

Maat en vorm

Een lichtstraat is meestal smal en lang, zodat het licht over de breedte van de ruimte verdeeld wordt. Een vierkant daklicht geeft een plek licht, een lange strook verlicht een hele zone. De lengte wordt beperkt door de dakbalken en door de afstand tot de dakrand en de bestaande gevel; er moet aan alle kanten ruimte blijven voor de opstand en de dakbedekking.

Hoe groter het glasoppervlak, hoe meer licht, maar ook hoe meer warmte in de zomer en hoe meer warmteverlies in de winter. Een lichtstraat die precies groot genoeg is voor de plek die te weinig licht heeft, werkt beter dan een zo groot mogelijk vlak.

Glas en zonwering

Kies isolerend glas, bij voorkeur drievoudig, met een zonwerende coating. Omdat de zon hoog staat in de zomer, vangt een horizontaal glasvlak meer warmte dan een raam in de gevel. Zonwerend glas houdt een deel van die warmte buiten; voor een tuin op het zuiden kun je daarnaast een buitenscreen of een binnenzonwering overwegen.

Het bovenste glasblad hoort gehard te zijn tegen hagel en vallende takken, het onderste gelaagd, zodat er bij breuk geen glas naar beneden valt. Een lichte helling in het glas, van een paar graden, zorgt dat regenwater en vuil afstromen.

Opstand en isolatie

De lichtstraat staat op een opstand: een geïsoleerde rand die boven het dakvlak uitsteekt, zodat de dakbedekking omhoog kan lopen en de aansluiting waterdicht is. Die opstand is een koudebrug als hij niet goed geïsoleerd is, en dan ontstaat condens en op den duur schimmel aan de binnenzijde.

Laat de opstand daarom isoleren aan de buitenzijde en de binnenzijde dampdicht afwerken. De dampremmende laag van het dak moet aansluiten op de opstand en op het kozijn van de lichtstraat, zonder onderbreking.

Constructie: de sparing in het dak

Een lichtstraat onderbreekt dakbalken. De balken die vervallen, geven hun belasting af aan de balken ernaast via een raveling: dwarsbalken aan weerszijden van de sparing. De naastliggende balken worden daardoor zwaarder belast en moeten soms verdubbeld worden. Dit wordt door de constructeur meegenomen in de berekening van het dak, dus bepaal de maat en plek van de lichtstraat voordat de dakconstructie getekend wordt.

Bij een prefab dakelement wordt de sparing in de werkplaats al gemaakt. Ook dan geldt: de positie moet vooraf vastliggen.

Onderhoud en bediening

Een lichtstraat heeft weinig onderhoud nodig, maar moet wel bereikbaar zijn om af en toe schoon te maken. Bij een hoog dak of een dak dat niet beloopbaar is, is een zelfreinigende coating op het glas een overweging. Een lichtstraat kan ook een te openen deel krijgen voor ventilatie, met elektrische bediening en een regensensor; dat vraagt een stroompunt in het dak.